Zabanadabi

نگاهی به قرآن و یک از هزاران نکته هایش(13)ظلم و شرک

«شرک» در قرآن مجید بزرگ ترین «ظلم» لقب گرفته است. ظلم به معنی عام نیز هنگامی صورت می گیرد که ظالم خدا را فراموش می کند و غیر از او را در نظر می گیرد و در نتیجه نمی تواند انصاف را رعایت کند و حق را جای خود بنشاند. «شرک» ظلم بزرگ است و «ظلم»های کوچک تر هم ناشی از شرکی است که ظالم از آن غافل است. در قرآن مجید از زبان قلمان حکیم در هنگام نصیحت به فرزندش «شرک» ظلمی بزرگ خوانده شده است:

وَإِذْ قَالَ لُقْمَانُ لِابْنِهِ وَهُوَ يَعِظُهُ يَا بُنَيَّ لَا تُشْرِكْ بِاللَّهِ ۖ إِنَّ الشِّرْكَ لَظُلْمٌ عَظِيمٌ [٣١:١٣]

و هنگامى كه لقمان به پسر خود در حالى كه او را پند مى‌داد، گفت: اى پسرك من! به خدا شرك مورز كه به راستى شرك، ظلم بزرگى است

هنگامی که مؤمنی دانسته یا ندانسته دچار شرک می شود در واقع ایمان خود را ملبس به ظلم و شرک کرده است:

الَّذِينَ آمَنُوا وَلَمْ يَلْبِسُوا إِيمَانَهُم بِظُلْمٍ أُولَٰئِكَ لَهُمُ الْأَمْنُ وَهُم مُّهْتَدُونَ [٦:٨٢]

كسانى كه ايمان آوردند و ايمان خويش را به ستم (شرك) نيالودند، امنيت مخصوص آنهاست و هم آنان هدايت يافتگانند

در حقیقت، بزرگترین ظلم را شخص با شریک قائل شدن برای خدا به نفس خود می کند:

وَمَا ظَلَمْنَاهُمْ وَلَٰكِن ظَلَمُوا أَنفُسَهُمْ ۖ فَمَا أَغْنَتْ عَنْهُمْ آلِهَتُهُمُ الَّتِي يَدْعُونَ مِن دُونِ اللَّهِ مِن شَيْءٍ لَّمَّا جَاءَ أَمْرُ رَبِّكَ ۖ وَمَا زَادُوهُمْ غَيْرَ تَتْبِيبٍ [١١:١٠١]

و ما به آنها ستم نكرديم، بلكه آنها [بودند كه‌] به خودشان ستم كردند. پس چون فرمان پروردگارت آمد، خدايانى كه به جاى خدا مى‌خواندند هيچ مشكلى را از آنها دور نكردند و جز بر هلاكشان نيفزودند

هر گناهی غیر از شرک با تو به و انجام عمل صالح قابل بخشش است:

قُلْ يَا عِبَادِيَ الَّذِينَ أَسْرَفُوا عَلَىٰ أَنفُسِهِمْ لَا تَقْنَطُوا مِن رَّحْمَةِ اللَّهِ ۚ إِنَّ اللَّهَ يَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِيعًا ۚ إِنَّهُ هُوَ الْغَفُورُ الرَّحِيمُ [٣٩:٥٣]

بگو: اى بندگان من كه بر خويشتن زياده‌روى روا داشته‌ايد! از رحمت خدا مأيوس نشويد. همانا خداوند، همه گناهان را [با شرايطش‌] مى‌آمرزد، كه او خود آمرزنده‌ى مهربان است

گناهی که قابل بخشش نیست و هیچ شفاعتی هم برای آن از جانب خدا پذیرفته نیست شرک است:

إِنَّ اللَّهَ لَا يَغْفِرُ أَن يُشْرَكَ بِهِ وَيَغْفِرُ مَا دُونَ ذَٰلِكَ لِمَن يَشَاءُ ۚ وَمَن يُشْرِكْ بِاللَّهِ فَقَدْ ضَلَّ ضَلَالًا بَعِيدًا [٤:١١٦]

قطعا خدا اين گناه را كه براى او همتا گرفته شود نمى‌بخشد، ولى پايين‌تر از آن را براى هر كه خواهد مى‌آمرزد. و هر كه براى خدا شريك بگيرد، قطعا دچار گمراهى دورى شده است

برعکس، اگر کسی کار خیر هم انجام بدهد ولی مشرک باشد اعمال نیک خود را باطل کرده است و از او پذیرفته نمی شود حتا اگر از پیامبران خدا باشد. در سوره ی زُمَر از پیامبر اعظم(ص) خواسته شده است که همین نکته را به مشرکان نادان بگوید.

قُلْ أَفَغَيْرَ اللَّهِ تَأْمُرُونِّي أَعْبُدُ أَيُّهَا الْجَاهِلُونَ [٣٩:٦٤]

بگو: آيا مرا وادار مى‌كنيد كه غير خدا را بپرستم اى نادان‌ها

وَ لَقَدْ أُوحِيَ إِلَيْكَ وَإِلَى الَّذِينَ مِن قَبْلِكَ لَئِنْ أَشْرَكْتَ لَيَحْبَطَنَّ عَمَلُكَ وَلَتَكُونَنَّ مِنَ الْخَاسِرِينَ [٣٩:٦٥]

و قطعا به تو و كسانى كه پيش از تو بودند وحى شده است كه اگر شرك ورزى مسلما عمل تو تباه مى‌شود و بى‌شك از زيانكاران مى‌شوى.